Əsas səhifə / Əsas menu / Xəbər / Qoxunun davranışlara təsiri nədir?
Bizi mobildən daha sürətli  izləyin

Qoxunun davranışlara təsiri nədir?

qoQoxunun davranışlara təsiri nədir?

İnsanda qoxu duyğusu gündəlik duyğuların 75%-inə təsir edir və yaddaşda əhəmiyyətli bir rol oynayır. Qoxu alma duyğusu ən əhəmiyyətli duyğularımızdan biridir və beynimizin duyğu, yaddaş və yaradıcılığına təsir hissəsində yer alır. Qoxu hiss etmə duyğusu 24 saat ərzində işləyir və heç bir zaman “qapanmır”. Bədənin ilk və ən identifikator sınaq mexanizmidir, bir mühitin yaxşı ya da pis olduğunu anında qiymətləndirir.

İnsan 10000 dən çox qoxu molekullarını bir-birindən ayırd edə bilər. Bu qoxu molekulları, tənəffüs yolu ilə burnun içinə girər və qoxu reseptörleriyle qarşılıqlı keçər. Qoxu reseptorları bu məlumatı beynimizin limbik sistemində olan qoxu alma mərkəzinə ötürür. Limbik sistem, zamanda yaddaş və duyğuları idarə etməsi ilə bərabər, sinir sistemi, bədən istiliyi, stress səviyyəsi və konsentrasiyası təsir hormonların ifraz nəzarət edən hipofiz bezi və hipotalamus sahəsi ilə əlaqəlidir. Qoxu alma sistemi beyində yer aldığından, qoxu hiss etmə duyğusu yaddaş, ruhi vəziyyət, stress və konsentrasiya ilə yaxından əlaqəlidir.

Duyğuların ünsiyyəti qoxu ilə edilə bilər

Qoxunun ruhi vəziyyət, yaddaş, duyğular, immunitet sistemi və hormonlara təsir istiqamətində araşdırmalar ortaya çıxmağa başlayıb.

Alimlər və tədqiqatçılar, qoxunun ən sadə tərifiylə istəkləri təsdiqləyən bir ruh halı çıxardığı və buna görə təsirli olduğu istiqamətində fikir birliyi içərisindədirlər.

Qoxuların yaddaşı var mı?

Bəzən burnunuza bir qoxu gəlir və onu yalnız bir saniyəliyinə belə hiss edilir və sizi alıb çox uzaqlara, xatirələrin tam ortasına aparır. Keçmişdəki o anı, o anda olduğunuz məkanı hətta o duyğularınızı elə dəqiq, elə canlı xatırlayarsınız ki, bu his sizə olduqca qəribə gəlir. Bu qoxu, keçmişdən birinin istifadə etdiyi bir ətir və ya uşaqlıq zamanlarınızda evinizdə həmişə bişən peçenyelərin qoxusu ola bilər. Üzlərini xatırlamaqda çətinlik çəkdiyimiz ölmüş sevdiklərimizi illər sonra qoxuları ilə xatırlayırıq. Qoxu duyğusunun azalması bəzi xəstələrdə yaddaş zəifləməsi şikayətinə gətirib çıxarır.

Görmə və toxunma duyğularımız, qoxlama ilə müqayisədə daha çox yer tutur. Lakin mütəxəssislər, bunun zamanla bu hala gəldiyini, ilk insanlarda vəziyyətin fərqli olduğunu, heyvanlardakı kimi qoxu alma duyğusunun daha böyük yer örtdüyünü izah edirlər. (Elə buna görə yoldaşlarımızı yalnız qoxularıyla ayırd edə bilmirik). Lakin yenə də, qoxular bizim həyatımızda da əhəmiyyətli bir rol oynayır.

Qoxu duğyumuz yoldaş tapmaqda necə rol oynayır?

Hər insan genetik olaraq təyin olunmuş və yalnız özünə aid bir qoxu daşıyır. Canlıların çoxunda bədənlər arasında bir qoxu xəbərləşməsi mövcuddur. Bu bədənlərdən ifraz və Feromon deyilən maddələr vasitəsilə olur. Qoxu uyğunluğu cütlükləri bir-birinə yaxınlaşdırır və xoşbəxtlik halını artırır. Bu səbəbdən hər iki tərəfi gözəl və təsirləndirici qoxunu tapmağa çalışır

Qoxunun insan davranışları üzərindəki təsiri nədir?

Gözəl bir qoxu adamı canlandırır. Coşğu, xoşbəxtlik, özünə inam kimi yaxşı hiss duyğuları verə bilir. Bəzi qoxuların sakitləşdirici, rahat təsirləri var. Qoxusunu bəyənmədiyimiz bir yerə bir daha getmək istəmirik. Qoxusu üzündən yaxınlaşmaq istəmədiyimiz hətta sırf buna görə görüşməkdən qaçdığımız kəslər ola bilər.


Buna da baxın

70 il sonra yenidən toy

Whatsapp ilə PaylaşHər evlilik yubileylərə layiqdir, ancaq bu yubileylər daha özəl qeyd edilməlidir. 98 yaşlı …